هشدار جی‌اس‌ام‌ای درباره شکاف جدید هوش مصنوعی؛ ۳.۴ میلیارد نفر همچنان از اینترنت موبایل استفاده نمی‌کنند

به گزارش سیتنا، جی‌اس‌ام‌ای در تازه‌ترین گزارش «وضعیت اتصال اینترنت موبایل ۲۰۲۶» اعلام کرده است که جهان با خطر شکل‌گیری شکاف جدیدی میان افرادی که امکان استفاده از هوش مصنوعی را دارند و افرادی که از این فناوری بی‌بهره می‌مانند، مواجه است.

این نهاد جهانی صنعت ارتباطات سیار تأکید کرده است که بیش از ۳.۴ میلیارد نفر در جهان همچنان از اینترنت موبایل استفاده نمی‌کنند؛ این در حالی است که بیش از ۹۰ درصد این افراد در مناطقی زندگی می‌کنند که تحت پوشش شبکه‌های پهن‌باند موبایل قرار دارند. به این ترتیب، مسئله دسترسی به اینترنت در بسیاری از موارد دیگر صرفاً به نبود پوشش شبکه مربوط نمی‌شود و عواملی مانند قیمت گوشی، مهارت‌های دیجیتال و توانایی مالی کاربران نقش مهمی در شکاف استفاده از اینترنت دارند.

بر اساس گزارش جی‌اس‌ام‌ای، حدود ۳.۱ میلیارد نفر در محدوده پوشش شبکه‌های پهن‌باند موبایل زندگی می‌کنند اما از اینترنت موبایل استفاده نمی‌کنند؛ وضعیتی که این نهاد از آن با عنوان «شکاف استفاده» یاد می‌کند.

جی‌اس‌ام‌ای اعلام کرده است که در میان کشورهای کم‌درآمد و متوسط مورد بررسی، مقرون‌به‌صرفه نبودن گوشی تلفن همراه مهم‌ترین مانع استفاده از اینترنت موبایل است و پس از آن، کمبود مهارت‌های دیجیتال قرار دارد. این موضوع با گسترش سریع کاربردهای هوش مصنوعی اهمیت بیشتری پیدا کرده است، زیرا بسیاری از خدمات و ابزارهای جدید هوش مصنوعی از طریق گوشی‌های هوشمند در اختیار کاربران قرار می‌گیرند.

رشد هزینه قطعات؛ تهدیدی برای گوشی‌های ارزان‌قیمت

یکی از محورهای اصلی هشدار جی‌اس‌ام‌ای، افزایش هزینه قطعات گوشی‌های هوشمند، به‌ویژه حافظه و تراشه‌ها است.

بر اساس این گزارش، افزایش تقاضای جهانی برای زیرساخت‌های هوش مصنوعی و مراکز داده باعث فشار بر زنجیره تأمین برخی قطعات شده و افزایش قیمت این قطعات نیز در حال انتقال به قیمت گوشی‌های هوشمند است.

این روند می‌تواند بیش از همه گوشی‌های اقتصادی و ارزان‌قیمت را تحت تأثیر قرار دهد؛ محصولاتی که برای بخش بزرگی از جمعیت کشورهای کم‌درآمد و متوسط، اصلی‌ترین مسیر دسترسی به اینترنت محسوب می‌شوند.

جی‌اس‌ام‌ای هشدار داده است که اگر افزایش هزینه گوشی‌های اقتصادی ادامه پیدا کند، بخشی از جمعیتی که هنوز وارد اقتصاد دیجیتال نشده‌اند، ممکن است حتی پیش از آنکه فرصت استفاده گسترده از اینترنت و خدمات هوش مصنوعی را پیدا کنند، با مانع جدیدی مواجه شوند.

هزینه گوشی برای کم‌درآمدها

گزارش جی‌اس‌ام‌ای نشان می‌دهد که در پایان سال ۲۰۲۵، هزینه یک گوشی مجهز به اینترنت در سطح پایه برای ۲۰ درصد کم‌درآمدترین جمعیت کشورهای کم‌درآمد و متوسط، معادل ۴۴ درصد از متوسط درآمد ماهانه آنها بوده است.

این فشار در برخی مناطق حتی بیشتر است؛ برای نمونه، در آفریقای زیرصحرا این رقم به ۷۶ درصد از متوسط درآمد ماهانه می‌رسد. 

جی‌اس‌ام‌ای تأکید کرده است که این مسئله تنها یک موضوع مربوط به بازار تلفن همراه نیست، بلکه مستقیماً با توانایی افراد برای مشارکت در اقتصاد دیجیتال و بهره‌مندی از خدمات نسل جدید مرتبط است.

هوش مصنوعی؛ فرصت اقتصادی یا عامل تشدید شکاف دیجیتال؟

از نگاه جی‌اس‌ام‌ای، هوش مصنوعی می‌تواند فرصت‌های اقتصادی و اجتماعی قابل توجهی ایجاد کند، اما بهره‌مندی از این فرصت‌ها به دسترسی پایه‌ای به اینترنت و تجهیزات مناسب وابسته است.

این نهاد پیش‌تر برآورد کرده است که کاهش شکاف استفاده از اینترنت موبایل می‌تواند بین سال‌های ۲۰۲۳ تا ۲۰۳۰ حدود ۳.۵ تریلیون دلار به تولید ناخالص داخلی جهان اضافه کند و بیش از ۹۰ درصد این منافع به کشورهای کم‌درآمد و متوسط برسد.

بر همین اساس، جی‌اس‌ام‌ای خواستار همکاری میان دولت‌ها، اپراتورهای ارتباطی، تولیدکنندگان گوشی و تأمین‌کنندگان قطعات برای حفظ امکان دسترسی به گوشی‌های اقتصادی شده است.

این نهاد همچنین تأکید کرده است که کاهش قیمت گوشی به تنهایی کافی نیست و موضوعاتی مانند سواد دیجیتال، مهارت استفاده از اینترنت، امنیت کاربران و وجود محتوا و خدمات مورد نیاز مردم نیز باید همزمان مورد توجه قرار گیرد.

انتهای پیام