کارت زرد غیرمنصفانه به وزیر ارتباطات؛ نشانی غلط در مواجهه با بحران ارتباطات کشور

دکتر داود ادیب، رئیس کانون هماهنگی فاوا، در یادداشت ارسالی برای سیتنا آورده است:

در عصر هوش مصنوعی و اقتصاد دیجیتال، ارتباطات پرسرعت و پایدار زیرساخت توسعه کشور است و تقلیل مشکلات انباشته شبکه به عملکرد یک وزیر، پیامی نامناسب به جامعه فاوای کشور مخابره می‌کند.

کارت زرد اخیر مجلس به وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات را نمی‌توان صرفاً یک اتفاق معمول در مناسبات میان دولت و مجلس تلقی کرد. مجلس حق نظارت، سؤال و مطالبه‌گری دارد و بی‌تردید مردم نیز حق دارند از کیفیت ارتباطات، پوشش مناسب شبکه و قیمت منصفانه خدمات برخوردار باشند. اما مسئله اصلی اینجاست که آیا مقصر دانستن وزیر ارتباطات برای مشکلاتی که طی سال‌ها در ساختار ارتباطی کشور انباشته شده، واقعاً راه‌حل است؟

در جلسه ۱۷ شهریور مجلس، موضوعاتی همچون ضعف آنتن‌دهی تلفن همراه، توسعه‌نیافتگی برخی خدمات ارتباطی در مناطق روستایی و افزایش قیمت بسته‌های اینترنتی مطرح شد و نمایندگان در نهایت از پاسخ‌های وزیر قانع نشدند. این دغدغه‌ها قابل احترام است؛ اما تقلیل مجموعه پیچیده‌ای از مشکلات صنعت ارتباطات کشور به عملکرد یک وزیر، نه تحلیل دقیقی از مسئله ارائه می‌دهد و نه کمکی به حل آن می‌کند.

باید یک واقعیت اساسی را بپذیریم: در عصر هوش مصنوعی، ارتباطات دیگر یک خدمت جانبی یا حتی صرفاً یک زیرساخت مخابراتی نیست؛ ارتباطات، بستر اصلی اقتصاد و زندگی آینده است. امروز بانکداری، آموزش، سلامت، تجارت، صنعت، حمل‌ونقل، دولت هوشمند، کسب‌وکارهای اینترنتی و به‌ویژه توسعه هوش مصنوعی، بدون شبکه پرسرعت، پایدار و قابل اعتماد عملاً امکان رشد ندارند.

نمی‌توان از یک طرف درباره رشد اقتصاد دیجیتال، هوشمندسازی صنایع، توسعه دولت الکترونیکی، افزایش بهره‌وری و ورود کشور به عصر هوش مصنوعی سخن گفت و از طرف دیگر، صنعتی را که باید زیرساخت تمام این تحولات را ایجاد کند، تحت فشار دائمی اقتصادی، مقرراتی و سیاسی قرار داد.

شبکه ارتباطی با دستور، شعار و فشار سیاسی توسعه پیدا نمی‌کند. توسعه شبکه نیازمند سرمایه‌گذاری مستمر، تجهیزات، فناوری، نیروی انسانی متخصص، تأمین منابع ارزی، نگهداری و نوسازی دائمی است. کاهش توان سرمایه‌گذاری اپراتورها طی سال‌های گذشته یکی از عوامل مهم عقب‌ماندن توسعه ظرفیت شبکه از رشد مصرف بوده است.

مردم امروز چندین برابر سال‌های گذشته از اینترنت استفاده می‌کنند. فیلم، آموزش، شبکه‌های اجتماعی، خدمات بانکی، کسب‌وکار، تماس تصویری و اکنون سرویس‌های مبتنی بر هوش مصنوعی هر روز سهم بیشتری از زندگی مردم پیدا می‌کنند. طبیعی است که چنین رشدی باید با سرمایه‌گذاری متناسب در شبکه همراه باشد. اگر سرمایه‌گذاری متوقف شود اما انتظار ما از شبکه هر روز بیشتر شود، نتیجه آن چیزی جز اشباع ظرفیت و افت کیفیت نخواهد بود.

از این منظر، کارت زرد به وزیر ارتباطات اگر بدون توجه به مجموعه این واقعیت‌ها صادر شود، بیش از آنکه مسئله‌ای را حل کند، پیامی نامناسب به کل جامعه فاوای کشور ارسال می‌کند؛ جامعه‌ای متشکل از صدها هزار متخصص، مهندس، شرکت دانش‌بنیان، تولیدکننده تجهیزات، اپراتور، پیمانکار و فعال بخش خصوصی که سال‌ها برای حفظ و توسعه زیرساخت ارتباطی کشور تلاش کرده‌اند.

جامعه فاوا بیش از هر کس دیگری خواهان اینترنت سریع‌تر، باکیفیت‌تر و پایدارتر است. اتفاقاً مطالبه اصلی این جامعه آن است که موانع توسعه شبکه برداشته شود، سرمایه‌گذاری در این حوزه توجیه اقتصادی داشته باشد، سیاست‌گذاری قابل پیش‌بینی باشد و تصمیمات کلان کشور با واقعیت‌های فنی و اقتصادی این صنعت هماهنگ شود.

امروز مسئله فقط کیفیت اینترنت نیست؛ مسئله آینده اقتصاد ایران است. کشوری که می‌خواهد در اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی سهم داشته باشد، نمی‌تواند زیرساخت ارتباطی خود را تضعیف کند. فاصله گرفتن از اقتصاد دیجیتال در جهان امروز تنها به معنی عقب‌ماندن یک صنعت نیست؛ بلکه به معنای کاهش بهره‌وری کل اقتصاد، محدود شدن فرصت‌های کسب‌وکار و از دست دادن بخشی از فرصت‌های آینده کشور است.

بنابراین انتظار می‌رود مجلس شورای اسلامی به جای آنکه تمام فشار مطالبه عمومی را متوجه وزیر ارتباطات کند، به ریشه‌های مسئله بپردازد و به وزارت ارتباطات، بخش خصوصی و فعالان صنعت برای توسعه زیرساخت کشور کمک کند.

کارت زرد واقعی را باید به سیاست‌ها و تصمیماتی داد که سرمایه‌گذاری در ارتباطات را دشوار کرده‌اند، نه به صنعتی که از آن انتظار داریم زیرساخت ایران در عصر هوش مصنوعی را بسازد.

از این منظر، کارت زرد غیرمنصفانه به وزیر ارتباطات را باید فراتر از یک برخورد با یک مقام دولتی دید. این اقدام، خواسته یا ناخواسته، می‌تواند پیامی نامناسب به جامعه فاوای کشور مخابره کند؛ جامعه‌ای که قرار است بخش مهمی از زیرساخت توسعه، اقتصاد دیجیتال و آینده ایران در عصر هوش مصنوعی را بر دوش بکشد.

انتهای پیام