زنگ خطر امنیت سایبری در خاورمیانه؛ زیرساخت‌های حیاتی در تیررس حملات دیجیتال

افزایش فعالیت‌های سایبری علیه زیرساخت‌های حیاتی در خاورمیانه، نگرانی‌ها درباره امنیت شبکه‌های ارتباطی، مراکز داده و سامانه‌های صنعتی در کشورهای منطقه را افزایش داده است. گزارش‌های نهادهای امنیتی بین‌المللی نشان می‌دهد بازیگران سایبری در حال تمرکز بیشتر بر بخش‌های حیاتی مانند انرژی، ارتباطات و خدمات عمومی هستند.

به گزارش سیتنا، فضای سایبری در خاورمیانه طی ماه‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین عرصه‌های رقابت و تقابل تبدیل شده است. وابستگی روزافزون کشورهای منطقه به خدمات دیجیتال، مراکز داده، رایانش ابری و شبکه‌های ارتباطی باعث شده زیرساخت‌های فناوری به اهداف مهمی برای حملات سایبری تبدیل شوند.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده از سوی آژانس های امنیت سایبری، برخی گروه‌های سایبری با تمرکز بر سامانه‌های کنترل صنعتی و تجهیزات متصل به اینترنت، تلاش کرده‌اند به زیرساخت‌های حیاتی کشورها نفوذ کنند. این نهادها هشدار داده اند که بخش‌هایی مانند انرژی، آب، حمل‌ونقل و صنایع تولیدی در برابر چنین حملاتی آسیب‌پذیر هستند.

در همین راستا، کشورهای منطقه از جمله ایران، عراق، ترکیه، امارات، عربستان و قطر طی سال‌های اخیر سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در حوزه دولت دیجیتال، هوش مصنوعی و زیرساخت‌های ابری انجام داده‌اند؛ اما گسترش خدمات دیجیتال، نیاز به تقویت لایه‌های امنیتی و افزایش تاب‌آوری شبکه‌ها را نیز بیشتر کرده است.

وابستگی متقابل، عامل افزایش ریسک

کارشناسان امنیت سایبری معتقدند شبکه‌های ارتباطی منطقه به‌دلیل استفاده مشترک از مسیرهای فیبر نوری، کابل‌های زیردریایی، مراکز تبادل اینترنت و خدمات ابری، به یکدیگر وابستگی دارند و یک حمله موفق علیه بخشی از این زنجیره می‌تواند پیامدهای فرامرزی داشته باشد.

گزارش مراکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی درباره تهدیدات سایبری مرتبط با ایران نیز بر افزایش تمرکز گروه‌های سایبری بر زیرساخت‌های حیاتی تأکید کرده است.

تهدید علیه زیرساخت‌های صنعتی

شرکت امنیت سایبری Palo Alto Networks در گزارش‌های واحد تحلیل تهدیدات خود (Unit 42) اعلام کرده است که گروه‌های سایبری در سال‌های اخیر از روش‌های پیچیده‌تری برای شناسایی شبکه‌ها، سوءاستفاده از آسیب‌پذیری‌ها و دسترسی به سامانه‌های حساس استفاده می‌کنند.

این روند نشان می‌دهد که حملات سایبری دیگر تنها محدود به سرقت اطلاعات یا اختلال موقت در خدمات نیستند و می‌توانند با هدف ایجاد اختلال در فرآیندهای صنعتی و خدمات عمومی انجام شوند.

ضرورت تقویت همکاری منطقه‌ای

کارشناسان معتقدند کشورهای خاورمیانه برای مقابله با تهدیدات جدید، نیازمند توسعه همکاری‌های منطقه‌ای در حوزه تبادل اطلاعات تهدید، ایجاد مراکز عملیات امنیت مشترک، ارتقای استانداردهای امنیتی و افزایش ظرفیت پاسخگویی به رخدادهای سایبری هستند.

به باور فعالان حوزه فناوری، در شرایطی که اقتصاد دیجیتال به یکی از پایه‌های توسعه کشورهای منطقه تبدیل شده است، حفاظت از زیرساخت‌های ارتباطی و داده‌ای باید به یک اولویت راهبردی تبدیل شود.

منابع: